Lajmet

Ekspertë të Zyrës Kombëtare të Auditimit të Mbretërisë së Bashkuar, të hënën, mbajtën në mënyrë virtuale një trajnim për auditime të shpejta për stafin auditues të Zyrës Kombëtare të Auditimit (ZKA). Trajnimi kishte për qëllim avancimin e kapaciteteve profesionale të auditorëve për reagim në kohë ndaj çështjeve me interes të lartë publik, përmes një qasjeje të auditimit që bazohet në përzgjedhjen e temave relevante, përcaktimin e fushëveprimit, punën në terren dhe raportimin e bazuar në fakte.

Gjatë trajnimit, auditorët u angazhuan në mënyrë aktive përmes diskutimeve dhe shembujve praktikë duke punuar në grupe për zhvillimin e ideve për auditime të shpejta dhe analizimin e rasteve të caktuara.

Me qëllim të informimit të qytetarëve dhe palëve të interesit  për rolin, mandatin dhe rëndësinë e auditimit publik, Zyra Kombëtare e Auditimit (ZKA) do të fillojë kampanjën vetëdijësuese “Auditimi në shërbim të qeverisjes së mirë – Roli dhe ndikimi i ZKA-së”, e cila do të realizohet në qytetet e rajoneve kryesore të Kosovës: Prishtinë, Prizren, Ferizaj, Pejë, Gjilan dhe Mitrovicë e Jugut.  

Aktivitetet e kampanjës do të nisin nesër (e premte) në Pejë, me një agjendë gjithëditore. Fushatës do t’i paraprijë takimi i Auditores së Përgjithshme, znj. Vlora Spanca, me Kryetarin e Komunës së Pejës, z. Gazmend Muhaxheri. Në kuadër të aktiviteteve, nxënësit e shkollës së mesme “Ali Hadri” do të njoftohen me rolin e ZKA-së dhe rëndësinë e auditimit publik, ndërsa qytetarët do të kenë mundësi të marrin pjesë në një takim të hapur informues në sheshin e qytetit.   

Përmes kësaj kampanje, ZKA synon të rrisë transparencën, të qytetarët për mandatin dhe aktivitetet e saj, si dhe të promovojë llogaridhënien në përdorimin e fondeve publike.  

Kampanja do të mbështetet edhe me publikimin e përmbajtjeve informuese dhe shpjeguese në ueb faqen dhe rrjetet sociale të ZKA-së, të dizajnuara në gjuhë të qartë dhe të kuptueshme për publikun e gjerë.  

Zyra Kombëtare e Auditimit mirëpret interesimin e mediave për informimin e publikut lidhur me këtë aktivitet, si dhe për realizimin e deklaratave dhe intervistave.

Zyra Kombëtare e Auditimit (ZKA) sheh të nevojshme të sqarojë disa çështje të ngritura në shkrimin e titulluar “Zyra Kombëtare e Auditimit paguan trajnime për stafin në Institutin ku ligjërues është zv/Auditori i Përgjithshëm” i publikuar me datë 27.01.2026 nga “Kallxo.com”.  

ZKA sqaron se Zëvendës Auditori i Përgjithshëm, Bezad Halilaj si ligjërues në Institutin për Certifikimin e Kontabilistëve, Auditorëve dhe Financiarëve (IKAF) është i angazhuar që nga viti 2015, ndërsa është emëruar Zëvendës Auditor i Përgjithshëm me 06.04.2022. Në  përputhje me legjislacionin në fuqi dhe aktet e brendshme të ZKA-së Komisioni për Etikë ka shqyrtuar kërkesën dhe ka lejuar vazhdimin e angazhimit duke vlerësuar se nuk është në kundërshtim me parimet e kodit të etikës dhe nuk përbën konflikt interesi.  

Sa i përket Memorandumit të Bashkëpunimit ndërmjet ZKA-së dhe IKAF-it, është e rëndësishme të nënvizohet se ky memorandum, sikurse edhe memorandumet të cilat ZKA i ka me shoqatat tjera profesionale, ka të bëjë ekskluzivisht me programin “Edukimi i Vazhdueshëm Profesional (EVP)”, e jo për programet e certifikimit të auditorëve të cilat i ofrojnë këto shoqata profesionale. Megjithatë, për dallim nga memorandumet të cilat ZKA i ka me shoqatat tjera profesionale, memorandumi   me IKAF-in nuk ka asnjë implikim financiar për ZKA-në. Thjesht, realizohet pro bono në formë donacioni dhe parasheh lirimin nga pagesa për orët e ndjekura të trajnimeve profesionale (EVP) dhe anëtarësisë profesionale për stafin e ZKA-së. Prandaj pagesat e realizuara nga ZKA, të cilat përmenden në shkrim, nuk ndërlidhen me trajnime respektivisht EVP-të, por me programe të certifikimit profesional, ku punonjësit kanë statusin “student”. Këto pagesa (fjala është për programe të certifikimit profesional) janë bërë në bazë të një akti tjetër të brendshëm të ZKA-së, që rregullon rimbursimin e shpenzimeve për certifikim profesional, dhe vlejnë për cilëndo shoqatë profesionale të akredituar, e jo vetëm për IKAF-in.

Duhet theksuar se ndjekja e programeve të certifikimit bëhet në bazë të vullnetit individual të punonjësve dhe përzgjedhja e shoqatave bëhet paraprakisht, para punësimit të tyre në ZKA, dhe se ndikimi nga ZKA-ja apo referimi në përzgjedhjen e shoqatave është i pamundur.  

Përmes akteve të brendshme ZKA ka mekanizma funksional të etikës dhe integritetit, si dhe përcakton procedurat dhe masat e nevojshme për të shmangur konfliktin e interesit, ruajtur kredibilitetin e institucionit si dhe mbrojtur të drejtat që burojnë nga marrëdhënia e punës për të punësuarit në ZKA.  

Drejtoresha e Departamentit për Çështje Juridike dhe Kundër Mashtrimeve, Minire Begaj-Balaj dhe U.D e Udhëheqëses së Njësisë Kundër Mashtrimeve, Natyra Kasumaj Ahmeti, të martën pritën në takim përfaqësuesit e Programit të Kombeve të Bashkuara për Zhvillim (UNDP), menaxheren e projektit, Fjolla Raifi dhe ekspertin Mato Meyer.  

Takimi pati për qëllim bashkërendimin e aktiviteteve në mes të ZKA-së dhe UNDP-së për fillimin e zbatimit të projektit “Luftimi i Korrupsionit dhe Krimit Financiar” me synim forcimin e përpjekjeve institucionale për parandalimin dhe luftimin e korrupsionit dhe krimit financiar në Kosovë. Tashmë ZKA-ja ka konfirmuar gatishmërinë për bashkëpunim dhe koordinim institucional me UNDP Kosovë në kuadër të zbatimit të këtij projekti përmes ënshkrimit të Letrës së Angazhimit muajin e kaluar.  

Palët u dakorduan për intensifikimin e bashkëpunimit, përfshirë përkrahjen e ZKA-së në forcimin e bashkëpunimit me Zyrën e Kryeprokurorit të Shtetit, ofrimin e trajnimeve si dhe aktivitete të tjera të përbashkëta me qëllim të rritjes së ndikimit në menaxhimin e mirë të financave publike.  

Palët do të angazhohen për zbatimin e aktiviteteve sipas marrëveshjes dhe planit për realizimin e projektit.

Në vazhdim të zbatimit të Planit Vjetor të Auditimit 2025/2026, Zyra Kombëtare e Auditimit (ZKA) ka filluar auditimin e performancës  “Efikasiteti dhe efektiviteti në procesin e ndërtimeve të larta në Komunën e Ferizajt”, për periudhën 2021-2025. 

Auditimi do të vlerësojë efikasitetin dhe efektivitetin e procesit të dhënies së lejeve për ndërtime të larta në Komunën e Ferizajt, duke filluar nga paraqitja e kërkesës për leje deri të lëshimi i certifikatës së përdorimit. Gjithashtu,  do të vlerësohet nëse mekanizmat ekzistues sigurojnë transparencë dhe mbrojtje të interesit publik. 

Realizimi i këtij auditimi është vazhdimësi e auditimeve të ngjashme të realizuara më herët në Komunën e Prishtinës dhe Komunën e Fushë Kosovës, qytete me zhvillim të hovshëm të ndërtimeve të larta.

Në kuadër të zbatimit të Planit Vjetor të Auditimit 2025/2026, Zyra Kombëtare e Auditimit (ZKA) ka filluar auditimin e performancës “Furnizimi me barna nga Ministria e Shëndetësisë”, për periudhën 2022–2024.

Subjekt i këtij auditimi janë Ministria e Shëndetësisë, si dhe komunat e Lipjanit, Gjilanit, Rahovecit, Mitrovicës së Jugut si dhe komuna e Ferizajt. Në fokus të auditimit do të jenë planifikimi, kontraktimi, shpërndarja dhe menaxhimi i barnave, me synim rritjen e efikasitetit në sektorin shëndetësor.

Auditimi do të vlerësojë nëse Ministria e Shëndetësisë ka vepruar në mënyrë ekonomike dhe efikase në procesin e furnizimit dhe shpërndarjes së barnave për kujdesin shëndetësor parësor dhe për sëmundjet e rralla.

Sipas raportimeve mediatike, ndonëse Qeveria ka ndarë buxhet të konsiderueshëm për këto barna, në praktikë vazhdon të ketë mungesa. Aktualisht MSh-ja  përmbush vetëm 35–40% të nevojave reale për disa barna, duke detyruar komunat dhe qytetarët që t’i sigurojnë ato vetë.

Në vazhdim të zbatimit të Planit Vjetor të Auditimit 2025/2026, Zyra Kombëtare e Auditimit (ZKA) ka filluar auditimin e performancës “Efektiviteti i shërbimit të ngrohjes qendrore”, për periudhën 2023–2025.

Objektivi i këtij auditimi është të vlerësojë nëse Ndërmarrja Publike “Termokos” Sh.A. menaxhon në mënyrë efektive rrjetin e shpërndarjes së energjisë termike, duke siguruar furnizim të barabartë, matje të saktë dhe ngrohje të qëndrueshme për konsumatorët. Po ashtu, auditimi synon të identifikojë mangësitë që ndikojnë në cilësinë, besueshmërinë dhe koston e shërbimit publik të ngrohjes qendrore.

Sistemi i ngrohjes qendrore në Prishtinë mbulon mbi 2.1 milionë metra katror hapësira banimi komerciale dhe institucionale. Në bazë të shqetësimeve të ngritura nga mediat dhe qytetarët rezulton se pavarësisht investimeve të realizuara sistemi i ngrohjes qendrore vazhdon të përballet me humbje të larta në rrjet dhe furnizim të pabarabartë të ngrohjes, duke u përcjellë me ankesa prej konsumatorëve si dhe duke ndikuar drejtpërdrejt në cilësinë dhe besueshmërinë e shërbimit publik të ngrohjes qendrore.

Zyra Kombëtare e Auditimit (ZKA), në bashkëpunim me projektin DEMOS, të mërkurën organizoi punëtorinë “Përmirësimi i cilësisë së raportimit financiar në nivelin komunal”, me pjesëmarrjen e zyrtarëve kryesorë financiarë dhe zyrtarëve të tjerë nga komunat e Kosovës. 

Auditorja e Përgjithshme Vlora Spanca, në fjalën e saj tha se rezultatet e auditimit të pasqyrave financiare vjetore për vitin 2024 tregojnë se raportimi financiar në nivelin lokal vazhdon të përballet me sfida serioze. “Nga 38 komuna, 31 prej tyre kanë marrë opinion të modifikuar, dhe ky fakt flet qartë se ende ekziston një hendek i konsiderueshëm ndërmjet kërkesave të standardeve të raportimit financiar dhe praktikës aktuale në shumicën e komunave”, u shpreh znj. Spanca. 

Auditorja e Përgjithshme kërkoi vëmendjen e zyrtarëve komunalë për çështjet që kanë ndikuar në përcaktimin e opinionit të auditimit, e që kryesisht lidhen me klasifikimin jo të saktë të shpenzimeve, menaxhimin e pasurive, menaxhimin e llogarive të arkëtueshme, si dhe mangësitë në shpalosjen dhe paraqitjen e detyrimeve të papaguara dhe atyre kontigjente. Ajo tha se kjo punëtori duhet të shërbejë si thirrje për veprim dhe se zbatimi i rekomandimeve të auditimit nuk duhet të shihet vetëm si obligim formal, por si një mjet praktik për përmirësimin e qeverisjes financiare në komuna. 

Nga ana e tij, Menaxheri Projektit DEMOS, Ertan Munoglu, ka vlerësuar si shumë të rëndësishëm bashkëpunimin me ZKA-në por edhe me Thesarin dhe Ministrinë e Administrimit dhe Pushtetit Lokal, duke theksuar se projekti do të vazhdojë të mbështesë komunat në adresimin e çështjeve që ndikojnë në opinion dhe uljen e gabimeve në raportim. 

Gjatë punëtorisë, drejtorët e auditimit, Blerim Kabashi dhe Lavdim Maxhuni, prezantuan çështjet kryesore që kanë ndikuar në opinionin e auditimit në nivelin lokal, si dhe çështjet që lidhen me pagesat për vendime gjyqësore dhe shpjegimet për shpalosje. 

Gjatë diskutimeve të hapura, zyrtarët komunalë ngritën shqetësime lidhur me vështirësitë në trajtimin e çështjeve që kanë ndikuar në opinionin e auditimit, përfshirë pagesat nga vendimet gjyqësore dhe përmbarimore, veçanërisht ato që lidhen me kontratën kolektive dhe barrën financiare që paraqesin për komunat.

Punëtoria shërbeu si platformë për dialog profesional dhe shkëmbim përvojash, duke riafirmuar rëndësinë e bashkëpunimit ndërmjet ZKA-së, DEMOS-it dhe komunave për rritjen e transparencës, përmirësimin e raportimit financiar dhe forcimin e llogaridhënies në nivelin lokal.

Në kuadër të zbatimit të Planit Vjetor të Auditimit 2025/2026, Zyra Kombëtare e Auditimit (ZKA) ka filluar auditimin e performancës “Fuqizimi i rolit të grave në udhëheqje dhe marrje të vendimeve”. Ky auditim po realizohet në bashkëpunim me Kontrollin e Lartë të Shtetit të Shqipërisë dhe Zyrën e Revizionit të Maqedonisë së Veriut, me mbështetjen e UN Women. 

Auditimi do të përfshijë subjektet kryesore përgjegjëse për menaxhimin e burimeve njerëzore dhe do të shqyrtojë përfshirjen e indikatorit gjinor në pozitat vendimmarrëse në kuadër të administratës shtetërore. Subjekt i auditimit do të jenë Agjencia për Barazi Gjinore, Këshilli i Pavarur Mbikëqyrës i Shërbimit Civil, Ministria e Punëve të Brendshme, përkatësisht  Departamenti për Menaxhimin e Zyrtarëve Publikë dhe Departamenti për Reformat e Administratës Publike.

Auditimi synon të vlerësojë nëse institucionet përgjegjëse kanë ndërmarrë hapa konkretë për realizimin e objektivave strategjike globale të BE-së, përkatësisht objektivit të pestë strategjik, i cili synon krijimin e kushteve dhe qasjes  së barabartë për të gjitha gratë dhe vajzat. Ky auditim do të shqyrtojë masat e ndërmarra dhe efektin e tyre në realizimin e pjesëmarrjes, sigurimit të mundësive dhe përfaqësimit të barabartë gjinor.

Sipas të dhënave statistikore, administrata shtetërore nuk ka arritur balancim gjinor në pozitat e kategorive drejtuese. Gratë janë të nënpërfaqësuara në masë të konsiderueshme në krahasim me burrat në pozitat vendimmarrëse të kategorisë së ulët, të mesme dhe të lartë. Edhe pse gratë përbëjnë 42% të të punësuarve në administratën publike, ato zënë vetëm 20–25% të pozicioneve drejtuese.

Në kuadër të zbatimit të Planit Vjetor të Auditimit 2025/2026, Zyra Kombëtare e Auditimit (ZKA) ka filluar auditimin e performancës me temën “Siguria e nxënësve në shkollat publike në Kosovë” nga klasa VI-XII për periudhën 2022-2025.  

Auditimi synon të vlerësojë nëse shkollat publike në Kosovë ofrojnë ambient të sigurt dhe të përshtatshëm për nxënësit si dhe nëse institucionet përgjegjëse kanë vendosur dhe zbatojnë mekanizma efektivë për parandalimin, trajtimin, raportimin dhe monitorimin e incidenteve të dhunës në shkolla.

Fushëveprim i këtij auditimi do të përfshijë Ministrinë e Arsimit, Shkencës, Teknologjisë dhe Informacionit, Inspektoratin e Arsimit si dhe Drejtoritë  e Arsimit në komunat e Prishtinës, Ferizajt dhe Gjakovës. Gjithashtu, në fushëveprim mund të përfshihen edhe Policia e Kosovës dhe drejtoritë e saj rajonale, si dhe Qendrat për Punë Sociale të tri komunave që i nënshtrohen këtij auditimi.

Auditorja e Përgjithshme, Vlora Spanca, së bashku me Ndihmës Auditoren e Përgjithshme, Emine Fazliu dhe Drejtoreshën e Departamentit për Komunikim dhe Bashkëpunim Ndërkombëtar, Qendresa Mulaj, priten të mërkurën në takim përfaqësuesit e projektit “Promovimi i përfshirjes së komunitetit, siguria publike dhe fuqizimi i grave për një sektor të qëndrueshëm të sigurisë në Kosove” (MATRA). Projekti përkrahet nga Qeveria e Holandës dhe zbatohet nga BIRN, Fondacioni Jahjaga dhe Instituti Prevent. 

Projekti MATRA, i prezantuar nga përfaqësuesit, Rozafa Ukimeraj, Skënder Presteshi dhe Alba Cikaqi, ka për qëllim krijimin e Rrjetit të Grave në Sektorin e Sigurisë, me fokus takimet e rregullta ndërinstitucionale, shkëmbim përvojash profesionale si dhe zhvillimin e programeve të mentorimit dhe trajnimit.

Auditorja e Përgjithshme Vlora Spanca i njoftoi mysafirët për angazhimin e ZKA-së në fuqizimin e grave dhe rritjen e përgjegjshmërisë së institucioneve publike përmes procesit të auditimit. Znj. Spanca dhe znj. Ukimeraj shqyrtuan mundësitë e bashkëpunimit, përfshirë ofrimin e ekspertizës së ZKA-së për nevojat e projektit, ndonëse ZKA nuk është institucion i drejtpërdrejtë i sektorit të sigurisë, si dhe angazhimin në trajnime dhe këshilldhënie për gratë. 

Zëvendës Auditori i Përgjithshëm, Bezad Halilaj, Ndihmës Auditorja e Përgjithshme, Myrvete Gashi-Morina dhe Drejtori i Departamentit për Auditimet e TI-së, Samir Zymberi të martën pritën në takim David Smith dhe Bertie Kerr, përfaqësues të Kompanisë BAE Systems të Londrës, në fushën e teknologjisë së informacionit përkatësisht sigurisë së sistemeve, si dhe Behar Fazliu dhe Rilind Idrizi nga kompania Arcus në Prishtinë.

Takimi kishte për qëllim diskutimet për projektin trevjeçar të Qeverisë së Britanisë, i mbështetur nga Ambasada Britanike në Kosovë në fushën e teknologjisë së informacionit me fokus në  sigurinë kibernetike. Ky projekt synon përkrahjen e ZKA-së në fushën e teknologjisë së informacionit, përkatësisht rritjen e sigurisë kibernetike për sistemet e saj dhe zhvillimin e mëtejmë të kapaciteteve për auditimet e teknologjisë së informacionit.

Në vijim, palët do të angazhohen për hartimin e memorandumit të bashkëpunimit dhe të planit për realizimin e projektit.